«توافق کاتوویتس»، گامی بلند در اجرای «پیمان پاریس»

به گزارش گروه تحلیل، تفسیر و پژوهش های خبری ایرنا، پس از نزدیک به دو هفته بحث و گفت وگو میان نمایندگان 196 کشور جهان در در کنفرانس آب و هوایی کاتوویتس در لهستان(COP 24)، آنها به نتیجه ای مبنی بر عملیاتی سازی پیمان آب و هوایی پاریس از سال 2020 دست یافتند.
گفته می شود در جریان این نشست، مهم ترین مباحث در خصوص اجرای ,ی شدن معاهده پاریس، کاهش گازهای گلخانه ای برای جلوگیری از گرم شدن کره زمین و آثار مخرب آن از جمله مهاجرت های دسته جمعی و گسترش فقر، تهدید امنیت غذایی، تنش های اجتماعی و همچنین نحوه مشارکت عملی و مالی کشورهای توسعه یافته و انتقال تکنولوژی در کنار دیگر کشورها برای دست یابی به این هدف مورد بررسی قرار گرفت.
ضمن این که در روز شنبه (روز پایانی اجلاس) توافقات انجام گرفته در قالب یک «کتاب کار» در اختیار نمایندگان کشورهای حاضر قرار گرفت تا این کشورها با استفاده از دستورالعمل های کتاب مذکور، تعهدات خود را اجرای ,ی کنند.
بنابراین شمارش معکوس برای بسترسازی و انجام تعهدات کشورهای عضو آغاز شده است تا این که دو سال دیگر شاهد اجرای پیمان پاریس باشیم؛ پیمانی که از سال 2015 به امضا رسید اما در اجرا با مشکلاتی مواجه بود. اینک مهمترین تعهد کشورها در قالب پیمان پاریس، کاهش 1.5 درجهای دمای زمین تا سال 2030 با کاهش تولید 50 درصدی گازهای گلخانهای (مونواکسید کربن) است.
با وجود اعلام خرسندی نمایندگان از رسیدن به توافقی مشترک آن هم پس از دو هفته مذاکره اما انتقادهایی علیه پیمان لهستان مطرح شده است از جمله این که کنفرانس کاتوویس هیچ تعهد جدیدی برای مقابله با گرمایش کره زمین بر دولت های عضو تحمیل نکرد.
علاوه بر آن، کشورهای عضو از نظر آلایندگی محیط زیست در شرایط یکسانی قرار ندارند و بی تردید کشورهای صنعتی نقش بیشتری در آلودگی هوا در مقایسه با کشورهای توسعه نیافته و در حال توسعه دارند اما گفته می شود در اجرای پیمان پاریس همه کشورها یکسان در نظر گرفته شده اند.
اما مهمترین مشکل به مسوولیت گریزی کشوری چون آمریکا برمی گردد که با وجود وارد کردن حجم بالای آلایندگی و تولید گازهای گلخانه ای، از پیمان پاریس خارج شده است. به باور ناظران حضور نماینده آمریکا در اجلاس اقلیمی لهستان بیشتر جنبه نمادین و ظاهری داشته است. از این رو «مانوئل پولگار-دویدال» از رهبران بنیاد بین المللی طبیعت (WWF) معتقد است که «آنچه در لهستان دیدیم، فقدان بنیادی فهم از بحران کنونی است»؛ موضوعی که با وجد دستیابی به توافق، ناخرسندی حاضران را به تصویر می کشد.
ترامپ که در جریان رقابت های انتخاباتی تغییرات اقلیمی را «حقه» و «دروغ» می نامید، ژوئن 2017 اعلام کرد که ایالات متحده از این توافق خارج می شود. در واقع ترامپ به نقش انسان در تغییرات اقلیمی باور ندارد. دی ماه پارسال نیز که آمریکا کاهش شدید دما را تجربه کرد، ترامپ تلاش جهان را در پیمان پاریس به تمسخر گرفت و در توئیتی نوشت «ممکن است امشب سردترین شب سال نوی میلادی در تاریخ آمریکا باشد، شاید بد نباشد ذره ای از آن گرمایش جهانی را که قرار بود میلیاردها دلار از سرمایه کشور ما و نه کشور دیگری صرف محافظت در برابر آن شود را اکنون استفاده کنیم، خود را بپوشانید.»
کارشناسان بر این باورند که خروج آمریکا پایه های توافق اقلیمی پاریس را سست کرده و کشوری که بیشترین تاثیر را بر آلودگی آب، زمین و هوا دارد بی اعتنا به آینده بشر از توافق پاریس خارج شده است. نکته مهمتر تاثیرگذاری این تصمیم ترامپ بر دیگر بازیگران جهانی است که از آن به عنوان «اثر ترامپ» نام برده می شود. در چنین شرایطی جدیت تعهد و مسوولیت پذیری دیگر اعضا نیز می تواند رنگ ببازد.
در مقابل آمریکا، کشوری چون ایران قرار دارد که باوجود اجرای داوطلبانه توافق، امروز گام های نهایی را برای عضویت در پیمان پاریس بر می دارد و در آستانه برگزاری اجلاس، برخی وزرای دولت دوازدهم همچون «محمدجواد ظریف» وزیر امور خارجه و «بیژن نامدار زنگنه» وزیر نفت اخیرا در نامه هایی جداگانه از حجت الاسلام «حسن روحانی» رئیس جمهوری خواستار سرعت بخشی در الحاق ایران به کنوانسیون تغییر اقلیم سازمان ملل شدند.
جمهوری اسلامی ایران 23 اردیبهشت ماه دو سال پیش، همزمان با 170 کشور دیگر جهان توافق پاریس را مورد تایید و امضا قرار داد اما فرایند الحاق رسمی ایران به توافق مذکور مستلزم تصویب نمایندگان مجلس شورای اسلامی و تایید شورای نگهبان است. لایحه مذکور شهریورماه همان سال تقدیم مجلس شد و چند ماه بعد یعنی آبان ماه از تصویب نمایندگان گذشت و به شورا نگهبان ارسال شد. دی ماه همان سال شورای نگهبان بر مصوبه ایراداتی مانند مغایرت با اصول اقتصاد مقاومتی و اسناد بالادستی وارد کرد و باردیگر به مجلس عودت داد.
البته الحاق ایران به این پیمان مهم بین المللی موافقان و همچنین مخالفانی در داخل کشور دارد. مخالفان معتقدند با الحاق ایران به پیمان پاریس سرعت ایران در توسعه یافتگی کُند خواهد شد و برخی دیگر آن را مغایر با پیشبرد اقتصاد مقاومتی ارزیابی می کنند. جریمه های سنگین ناشی از ناتوانی تهران در اجرای مفاد توافق نیز دلیل دیگری بر مخالفت ها است. در حالی که حامیان الحاق به پیمان مذکور به مسائلی همچون بهره گیری ایران از فناوری های نوین جهانی، هم گامی , با دنیا در مقابله با تهدیدات اقلیمی و آینده بشر، برجسته سازی تعهدگریزی آمریکا و غیره نظر دارند.

https://khabarone.ir/news

بررسی تاثیر تغییرات آب و هوا بر زندگی انسان‌ها...